Alleen in de webwinkel: gratis verzending vanaf €49,-

Saffier

Saffier

De saffier, de geboortesteen van de maand september, is een alom geliefde edelsteen die door sieraden zoals de verlovingsring van Lady Diana een status als celebrity in de edelsteenwereld heeft veroverd. Dat is niet verrassend als men deze wonderschone variëteit van het mineraal korund bekijkt, waartoe ook de unieke robijn behoort.

Naam

De naam saffier stamt af van het Latijnse 'sapphirus', dat wederom is afgeleid van het Griekse 'sappheiros', dat blauw betekent. Door sommigen wordt verondersteld dat deze benaming zijn oorsprong heeft in het Hebreeuwse 'sappir' (waardevolle steen) of het Sanskriet 'sanipriya', dat wordt gebruikt om een donkere edelsteen te beschrijven en 'heilig voor Saturnus' betekent. Deze herkomst van de benaming lijkt plausibel, aangezien de saffier in de Indiase astrologie wordt beschouwd als de steen van Saturnus. Historisch gezien verwees 'sappheiros' doorgaans niet naar blauwe korund, maar naar lapis lazuli, terwijl de moderne saffier waarschijnlijk 'hyakinthos' werd genoemd in het oude Griekenland.

Chemische samenstelling van saffier

De robijn en de saffier zijn kleurvariëteiten van het mineraal korund (kristallijne aluminiumoxide), dat zijn naam ontleent aan het Sanskriet voor robijnen en saffieren, 'kuruvinda'. Korund levert allochromatische ('gekleurde') edelstenen op, wat inhoudt dat sporen van elementen zoals chroom, ijzer en titanium verantwoordelijk zijn voor het veroorzaken van de diverse kleurschakeringen.

Herkomst van saffier

Ceylon (Sri Lanka sinds 1972) is de 'klassieke' bron voor de blauwe saffier en staat bekend als de oudste in bronnen vermelde vindplaats. Volgens historische bronnen gebruikten de Grieken en Romeinen al vanaf ca. 480 v. Chr. saffieren uit Sri Lanka. Ook zou koning Salomon de koningin van Sheba hebben overladen met saffieren uit Sri Lanka, afkomstig uit de omgeving van Ratnapura (wat 'edelsteenstad' betekent in het Singalees).

Blauwe saffier komt daarnaast uit Birma (Mogok), Australië, Cambodja (Pailin), China, Kenia, Laos, Madagaskar, Nigeria, Tanzania, Thailand, de Verenigde Staten (Montana) en Vietnam. Hoewel in de jaren 80 ongeveer 70 procent van alle saffieren in de wereld afkomstig waren uit Australië, heeft de Australische saffier een slechte naam en wordt hij vaak onterecht neergezet als te donker of te groen. Een nieuwe vindplaats is sinds begin jaren negentig Madagaskar, waar tegenwoordig circa twintig procent van de wereldwijd gewonnen saffieren worden gevonden. Door blauwe saffieren uit Madagaskar heeft dit land een geheel nieuwe positie verworven in de wereld van edelstenen. 's Werelds mooiste blauwe saffieren zouden rond 1881 zijn ontdekt in Kasjmir (India). Rond 1930 leek deze afzetting echter alweer te zijn uitgeput. Kasjmir-saffieren, die soms weer op de markt komen in een antiek sieraad of als verzamelstuk, zijn in het bijzonder befaamd om hun mooie zijde waardoor ze een zachte fluweelblauwe kleur krijgen, met slechts kleine donkere plekjes zichtbaar wanneer de steen van boven wordt bekeken (uitdoving).

Geschiedenis van saffier

Zoals vele beroemde edelstenen komt ook de blauwe saffier in veel mythologische en religieuze vertellingen voor. De Perzen geloofden dat de hemel zijn kleur kreeg door de reflectie van saffieren en ook in de Bijbel wordt deze steen diverse malen genoemd. In Exodus (24:10) is in de troon van God een blauwe saffier gezet, helder als de hemel. Het is ook één van de 12 'vurige stenen' (Ezechiël 28:13-16) gezet in het borstschild van Aaron (Exodus 28:15-30). De saffier wordt tevens in verband gebracht met de apostel Paulus, als één van de twaalf stenen die gezet zijn in de fundamenten van de muur van Jeruzalem (Openbaring 21:19). Volgens de Griekse mythologie zou Prometheus de eerste persoon zijn geweest die de geboortesteen van de maand september droeg. Hij zou, toen hij het noodlottige vuur 'leende', ook een blauwe saffier hebben gestolen. Ook werd aangenomen dat de blauwe saffier vrede en geluk bracht aan zijn eigenaar.

Eigenschappen van saffier

De blauwe saffier is een transparante edelsteen die voorkomt in de kleuren blauw, violet, groenig blauw en combinaties hiervan. Daarnaast zijn ze deels pleochroïsch: vanuit verschillende invalshoeken vertonen ze verschillende kleuren. Saffieren zien er normaal gesproken het mooiste uit in natuurlijk of fluorescerend licht. Wit licht daarentegen is funest voor elke blauwe saffier.

Zowel robijnen als saffieren worden geclassificeerd als type II-edelstenen (stenen met meestal enkele kleine insluitingen die zichtbaar kunnen zijn voor het oog), maar saffieren zijn doorgaans zuiverder (en groter) dan robijnen. De gebruikelijke standaard is schoon voor het oog. Microscopisch kleine insluitingen ('meel', 'melk' of 'zijde' genoemd) kunnen saffieren soms een 'fluwelen' of 'slaperig' uiterlijk verlenen, wat de schoonheid en de waarde ervan verder vergroot.

Saffiervariëteiten

Wanneer over 'saffier' wordt gesproken, wordt meestal alleen de blauwe bedoeld, maar om duidelijk te maken dat er nog meer saffiervariëteiten bestaan, wordt tegenwoordig vaak over de 'blauwe saffier' gesproken. Saffieren met een andere kleur worden fancy saffieren genoemd, of voorzien van een voorvoegsel dat hun kleur vermeldt. Sporen van elementen zoals chroom, ijzer en titanium veroorzaken de blauwe, groene, oranje, rode, violette en gele tinten en combinaties hiervan. Er zijn zelfs kleurveranderende saffieren.

Een andere variëteit is de stersaffier. Het 'asterisme' of 'stereffect' wordt veroorzaakt door parallel lopende naaldvormige insluitingen, waardoor aan de oppervlakte van de edelsteen een ster zichtbaar is. De kleine naaldvormige rutielinsluitingen worden ook zijde genoemd. Bij een goed geslepen steredelsteen is de ster duidelijk zichtbaar en lopen de stralen recht en in gelijke afstanden. Zes stralen is de norm, maar sterren met twaalf stralen komen ook voor.

Verzorging van saffier

Saffier kan op normale wijze worden verzorgd en kan worden gereinigd middels stoomreiniging of ultrasone reiniging.

Saffiersieraden in de online shop >

Aktuelles

Het nieuwste uit de Wereld van Edelstenen

  1. Welke edelsteen past bij u?

    10. augustus 2017

    edelsteen Roland Vos Edelstenen komen voor in ontelbare varianten en zijn een wonder der natuur. Een edelsteen kenmerkt zich door de eigenschappen: zeldzaamheid,...
    Lees verder →

Nu op TV:

10:00De fonkelende wereld van Edelstenen
13:00HIGHLIGHT
13:10De fonkelende wereld van Edelstenen
Naar boven