Alleen in de webwinkel: gratis verzending vanaf €49,-

Edelmetalen

Edelmetalen: Goud, zilver, platina en titanium

Een edelsteen kan in vele kleuren stralen en daardoor in de smaak vallen. Al eeuwenlang worden deze kostbare schatten van de natuur verwerkt in edelmetalen om zo de mensheid te sieren. Edelmetalen dienen niet alleen als geschikt kader voor een edelstenen, maar ook om hun prachtige verschijning te beschermen.

Goud

Goud is het vaakst gebruikte materiaal in de sieraadproductie. Het is tot op heden bijzonder geliefd, werd bij tijden zelfs beschouwd als het waardevolste edelmetaal, omdat het een hoge economische waarde heeft en zeldzaam is. Volgens sommige bronnen ontdekte men goud in circa 3000 v. Chr., maar mogelijk werd het eerste goud al in 6000 v. Chr. gewonnen in de Transsylvanische Alpen.

Zijn naam is afgeleid van het Oudhoogduitse woord 'gold', wat 'geelachtig' of 'blank' betekende. Het scheikundige symbool 'Au' verwijst echter naar het Latijnse 'aurum' ('goud'). Behalve voor de verwerking in sieraden (en daarmee ook als symbool van rijkdom en bijzondere sociale status) wordt goud sinds jaar en dag ook gebruikt als betaalmiddel, investering of handelswaar.

Van alle edelmetalen is goud het best smeedbaar. Bovendien behoudt puur goud zijn typische glans en schittering, verkleurt het niet en is het roestbestendig. Omdat puur goud voor decoratieve toepassingen te zacht is, wordt het vaak gelegeerd met andere metalen om de duurzaamheid te verbeteren.

De internationale maat voor de zuiverheid van goud is ‘karaat’, dat normaal gesproken wordt afgekort met ‘K’ (de maat voor het gewicht van edelstenen, 'karaat', wordt daarentegen afgekort met 'ct').

Het goudgehalte drukt men uit als een verhouding van 24 delen, waarbij 24 K staat voor zuiver goud. Een vermelding in duizendsten is echter ook gebruikelijk. Voor sieraden worden gewoonlijk de volgende zuiverheidsgraden gebruikt:

  • 916: 91,6 % puur goud (= 22 K: 22 delen goud en 2 delen legering)
  • 750: 75 % puur goud (= 18 K: 18 delen goud en 6 delen legering)
  • 585: 58,5 % puur goud (= 14 K: 14 delen goud en 10 delen legering)
  • 417: 41,7 % puur goud (= 10 K: 10 delen goud en 14 delen legering)
  • 375: 37,5 % puur goud (= 9 K: 9 delen goud en 15 delen legering)

Goud is verkrijgbaar in verschillende kleuren, die ontstaan door de verschillende legeringsmetalen. De populairste kleuren zijn geel, wit en rosé.

Geelgoud wordt gelegeerd met zilver en koper en komt het meeste voor.

Witgoud is een moderne goudvariant, die wordt verkregen door puur geelgoud te bleken.

Roségoud is ook bekend als roodgoud of Russisch goud, omdat deze goudkleur al sinds het begin van de 19e eeuw populair is in Rusland. Het wordt gelegeerd met koper – hoe hoger het kopergehalte, des te sterker de rode kleuring.

Zilver

Het uit ertsen zoals argentiet gewonnen zilver kent een geschiedenis die meer dan 5000 jaar teruggaat. Als een geliefde en betaalbare keuze voor sieraden wordt het door bijna elke beschaving wel gebruikt. Daarnaast wordt zilver ook gebruikt voor de productie van kunstvoorwerpen, zoals tafelzilver en zilverwerk. Het scheikundige symbool voor zilver is ‘Ag’, wat is afgeleid van ‘argentum’, het Latijnse woord voor zilver. Ons moderne woord zilver is afkomstig van het Oudhoogduitse ‘sil(a)bar’.

Zuiver zilver is zachter dan goud of platina en laat zich redelijk goed omvormen. Zilver wordt normaal gesproken gelegeerd met secundaire metalen, zoals koper, om het sterker te maken. Net als bij platina wordt de zuiverheid van zilver uitgedrukt in delen per duizend. Sterlingzilver of 925-zilver is 92,5 procent zuiver en wordt gezien als de norm voor zilveren sieraden van hoge kwaliteit. Van elke 1000 delen in sterlingzilver zijn er 75 (7,5 procent) van een ander legeringsmetaal. Een ander veel voorkomend zilver is Britanniazilver of 958-zilver, dat 95,8 procent zuiver is.

Platina

Goud mag dan beschouwd worden als het meest waardevol van alle metalen, maar platina (Pt) is zestig maal zeldzamer. Daarnaast is platina zuiverder, sterker en heeft het een hogere dichtheid dan goud. Platina is van nature wit en is door zijn duurzaamheid zeer geschikt voor de sieraadproductie. Daarnaast is platina hypoallergeen, wat betekent dat de kans op allergische reacties zeer klein is. De zuiverheid van platina wordt uitgedrukt in delen per duizend. De meest voorkomende zuiverheden zijn 950 (95 procent zuiver platina), 900 (90 procent zuiver platina) en 850 (85 procent zuiver platina).

Het werd voor het eerst omschreven door Julius Caesar Scaliger (1484-1558) die zijn naam afleidde van het Spaanse woord ‘platina’, dat zoveel betekent als ‘klein zilver’ en verwijst naar de optische overeenkomst met zilver. De Zonnekoning van Frankrijk, Lodewijk XIV, was er zeer van gecharmeerd en verklaarde het tot het enige metaal dat een koning waardig is. Nadat het in de Tweede Wereldoorlog echter werd verklaard tot een strategisch metaal, wist het zijn voormalige populariteit nooit meer te herwinnen.

Titanium

De toepassing van titanium in sieraden kent een korte traditie. Het wordt vandaag de dag door velen gewaardeerd door zijn lichtheid en hardheid. Daarnaast onderscheidt het zich door zijn bijzondere kleur en het zijdeachtig glanzende oppervlak. Mensen die aan een allergie lijden, prefereren titanium omdat het anti-allergeen en nikkelvrij is.

Aktuelles

Het nieuwste uit de Wereld van Edelstenen

  1. Agaat (sieraden)

    14. februari 2017

    agaat sieraden Roland Vos De agaat is een bijzondere edelsteen met een interessante geschiedenis. Weet u bijvoorbeeld hoe de agaat ontstaat of waar de naam “agaat” vandaan ...
    Lees verder →

Nu op TV:

00:00Koopjes nacht
02:00Juwelo documentaties
08:00Koopjes ochtend
Naar boven